Citroenmelisse

Melissa officinalis
Engels: Lemon balm, Duits: Zitronenmelisse, Frans: Baume mélisse/ Citronelle
Lipbloemigen Labiatae



Gesponsorde links: 



Algemene beschrijving


Citroenmelisse komt vooral gecultiveerd voor, maar in zuiderlijke streken ziet men hem wel eens in het wild in hagen en langs wegen. Citroenmelisse is een overblijvende of vaste kruidachtige plant.
De plant bloeit van juli tot augustus met lichtgele of witte bloemen.

Melissa officinalis bloemen

De bladeren zijn eivormig, gekarteld, harig, generfd en licht groen. De bladeren geven een citroenachtige geur af en kunnen geel worden als ze in de volle zon of in droge grond groeien.
De stengels zijn harig, vierkant, lichtgroen en vertakt. De plant wordt ongeveer 1 meter hoog.
Melissa officinalis Citroenmelisse plantCitroenmelisse Melissa officinalis blad
Het zaad van citroenmelisse is donkerbruin tot zwart, met een witte punt. Ze zijn traanvormig en ongeveer 1 mm lang.
Melissa officinalis Citroenmelisse zaden        Melissa officinalis Citroenmelisse zaad


Zelf Citroenmelisse kweken.

De plant groeit op elke vochtige grondsoort, in de volle zon met 's middags schaduw.
Citroenmelisse kunt u het best zaaien in de lente, het zaad ontkiemt langzaam.
De planten na opkomst uitplanten op 60 cm afstand. Kleine planten kunnen ook binnenshuis gehouden worden. Splits de plant of neem stengelstekken in het voor- of najaar.



Terug naar de top van dit Citroenmelisse document



Gesponsorde links: 


De geschiedenis


Bij op Melissa officinalis Citroenmelisse

De naam Citroenmelisse, Melissa officinalis, komt van de oude Grieken.
De Griekse naam voor een Honingbij is Melissa. Dit omdat bijen aan de nectar van deze plant de voorkeur gaven en de plant bijen aantrekt. Citroenmelisse werd medicinaal al tweeduizend jaar geleden door de Grieken gebruikt.


De Arabieren brachten de plant naar Spanje en de Benedictijner monniken naar onze streken, waar hij al vroeg gekweekt werd in kloostertuinen.
Citroenmelisse werd in Zuid-Europa 'hartelust' en door de Zwitserse arts Paracelsus 'levenselixer' genoemd. Hij geloofde dat dit kruid een mens weer volledig tot leven kon wekken. Deze mening werd gesteund door de London Dispensary uit 1696: 'Citroenmelisse zal, indien elke ochtend toegediend, iemand jonger maken, het denkvermogen versterken en een smachtende aard wat opvrolijken'.
Citroenmelisse had ook naam als een van de ochtendtheesoorten die in de dertiende eeuw genuttigd werden door Llewelyn, Prince of Glamorgan, die 108 jaar oud werd, en Jhon Hussey uit Sydenham die 116 werd na vijftig jaar lang ontbeten te hebben met citroenmelisse thee met honing.
De eigenschap om Melisse olie te verkrijgen wordt al eeuwen door kruidendeskundigen beschreven en ook tegenwoordig nog wordt het binnen de aromatherapie gebruikt om depressies te verminderen.



Terug naar de top van dit Citroenmelisse document


Toepassingen


Decoratief.

Gebruik het blad in ruikers voor zieken.


Huishouden.

Plant citroenmelisse rond bijenkorven en boomgaarden om bijen aan te trekken voor het bestuiven.
Wrijf citroenmelisse op bijenkorven voor er een nieuwe zwerm in komt.
Voeg citroenmelisse sap toe aan meubelwas.
Vroeger was citroenmelisse een strooikruid.

Citroenmelisse Melissa officinalis


Cosmetisch.

Een aftreksel als gezichtsstoombad en als spoeling voor grijs haar. Voeg het toe aan badwater.


Medicinaal.

Leg de verse bladeren direct op insectenbeten en zweren of doe ze in een papje erop.
Een aftreksel van de bladeren als thee gebruiken voor verlichting bij chronische bronchitis, kou met koorts, hoofdpijn en om spanningen wat te verminderen. De thee geeft een ontspannen gevoel.
Het kruid is goed bij een moeilijke spijsvertering, het werkt kramstillend op de maag en de darmen en is windenverdrijvend. Citroenmelisse is ook goed tegen slapeloosheid, vaak gecombineerd met Lavendel en Meidoorn. Het heeft verder een antivirale werking bij herpesinfecties.

Melisse kan in zeer lage concentratie heel goed gebruikt worden om eczeem en andere huidproblemen te behandelen.


Toepassingen met etherische olie.

Vaak kan de werking van een etherische olie worden versterkt door deze te combineren met andere etherische oliën.

Hier volgen enkele toepassingen van de etherische olie van Citroenmelisse.

Bij slapeloosheid, migraine.
5 druppels Melisse en 5 druppels Lavendel mengen met een beetje melk of een lepeltje honing.
Dit toevoegen aan een warm bad en vlak voor het naar bed gaan baden.

Of bij slapeloosheid.
Meng 5 ml Melisse met 5 druppels Roos. Sprenkel een paar druppels van dit mengsel op het hoofdkussen en je slaapt als een Roos.

Verdampen.
8 druppels Melisse in de aromalamp werken versterkend en ontspannend op het lichaam. Laten spanningen rond het hart wegglijden.



Terug naar de top van dit Citroenmelisse document



Gesponsorde links: 


Chemische eigenschappen


In de plant aanwezige stoffen.

Etherische olie (o.a. citral a en b met caryofylleen oxide), Bitterstoffen, Looistoffen,
Flavonoiden (o.a. luteoline-7-glucoside en rhamnazine),
Terpenen (o.a. b-caryofylleen, citronellal, geraniol, linalool en nerol) en
Polyfenolen (o.a. caffeine zuur, protocatechuine zuur en rozemarijnzuur).


Chemische bestanddelen in Citroenmelisse.

1-octen-3-ol, 10-alfa-cadinol, 3-octanol, 3-octanone, Alfa- cubebeen, Alfa-humuleen, Beta-bourboneen, Caffeine zuur, Caryofylleen, Caryofylleen-oxide, Catechinen, Chlorogenine zuur, Cis-3-hexenol, Cis-ocimeen, Citral-A, Citral-B, Citronellal, Copaene, Delta-cadineen, Eugenyl-acetaat, Gamma-cadineen, Geranial, Geraniol, Geranyl-acetaat, Germacreen-D, Isogeranial, Linalool, Luteolin-7-glucoside, Methyl-heptenone, Neral, Nerol, Octyl-benzoaat, Oleanoline zuur, Pomoline zuur, Protocatechuine zuur, Rhamnazine, Rosmarine zuur, Rosmarinine zuur, Stachyose Succinine zuur, Thymol, Trans- ocimeen en Ursoline zuur.



Terug naar de top van dit Citroenmelisse document


Voorzichtig


Citroenmelisse is een veilig kruid, maar sommige mensen worden misselijk van grote doses en sterke theeën.
Vermijd grote doses tijdens de zwangerschap.
Sommige mensen reageren allergisch bij aanraking met citroenmelisse.
De meeste etherische oliën kunnen niet zonder risico ingenomen worden. Gebruik etherische oliën uitsluitend inwendig als u voldoende kennis heeft of raadpleeg een (homeopathische) arts.
Over het algemeen is echter de werking bij uitwendig gebruik sterker dan bij inwendig gebruik.



Terug naar de top van dit Citroenmelisse document


Culinair


Hak verse bladeren fijn in salades, witte sauzen voor vis, mayonaise, zuurkool of haring in het zuur.
Voeg citroenmelisse toe aan fruitsalades, gelei, custardpudding, vruchtendranken en wijnen.
Aftreksel van verse bladeren voor melisse thee.
Voeg citroenmelisse toe aan gemengde azijnsoorten, probeer citroenmelisse met dragon.



Terug naar de top van dit Citroenmelisse document


Andere varianten


Melissa officinalis var. variegata



Melissa officinalis var. variegata

Heeft goed gevlekte, naar citroen geurende bladeren.
Ze groeit in lichte schaduw. In de hete zon verschroeien de bladeren, waardoor er vale plekken ontstaan.
De hoogte is ongeveer 30 cm.



Terug naar de top van dit Citroenmelisse document


Overige afbeeldingen


Hier staan een aantal plaatjes / foto's / prenten van Citroenmelisse (Melissa officinalis).

Citroenmelisse Melissa officinalis  Citroenmelisse Melissa officinalis


Terug naar de top van dit Citroenmelisse document

[1]. Bremness, Lesley;- KRUIDEN het complete naslagwerk voor het kweken en gebruiken -
       Vijfde druk; Houten: Van Reemst Uitgeverij (2000). ISBN 90-410-0158-1
[2]. Rüdt, U.; - Geneeskrachtige en giftige planten - Eerste druk; Zutphen: B.V. W.J. Thieme & Cie
       (1973). ISBN 90-03 94630 2



Gesponsorde Links






Opmerkingen of suggesties?