Mineralen

Mineralen zijn belangrijke componenten voor de gezondheid. Zonder de hulp van mineralen kunnen bijvoorbeeld vitaminen niet functioneren in ons lichaam. Mineralen (ijzer) transporteren zuurstof door ons lichaam. Ze spelen ook een belangrijke rol bij de groei, instandhouding en herstel van weefsels. Mineralen zijn ook betrokken bij het samentrekken van spieren, het functioneren van de zenuwen en bij de energie huishouding.
De mineralen zijn onder te verdelen in twee groepen: de micro en de macro mineralen. Macro mineralen of macro elementen zijn de groep mineralen die we met de dagelijkse voeding in een grote hoeveelheid nodig hebben. De micro mineralen worden ook wel sporenelementen genoemd, hiervan hebben we dagelijks maar een kleine hoeveelheid van nodig. Voor het goed functioneren van het lichaam zijn er 20 mineralen noodzakelijk.
Het lichaam kan wel vitamine D maken, maar het kan geen enkel mineraal maken. Bij een voldoende gevarieerde voeding zal er niet snel een mineralen tekort optreden. Een verminderde eetlust, een streng dieet of medicijn gebruik kan wel lijden tot een mineralen tekort. Vermoeidheid is hierbij het eerste signaal.


Gesponsorde links: 

Overzicht van de verschillende soorten mineralen



Gesponsorde links: 


Borium


Chemisch element (een metalloïde) met symbool "B", atoomnummer 5 en atoommassa 10,81 g/mol.
Onderzoek toont aan dat borium aan de lijst met essentiële mineralen moet worden toegevoegd. Het wijst erop dat dit sporenelement verantwoordelijk is voor het in balans houden van de calciumspiegel in het lichaam. Op deze wijze zorgt deze stof mede voor de opbouw en instandhouding van sterke botten. Borium wordt tegenwoordig toegevoegd aan calciumpreparaten om botontkalking (osteoporose) te voorkomen. Ook helpt borium de kans op artritis te verkleinen. Men zegt dat borium het testosteron gehalte bij mannen verhoogd, daarom wordt het door bodybuilders en atleten vaak gebruikt om spieren op te bouwen. Boriumsupplementen worden meestal ingenomen in de vorm van natriumboraat.

Symptomen bij een tekort.
- Groeiachterstand
- Verhoogde uitwerking van stress op het lichaam.


Voorzichtig en giftigheid.
Borium kan schadelijk zijn, symptomen zijn: rode uitslag, braken, diaree, verminderde bloedcirculatie, shock gevolgd door coma. Symptomen doen zich voor bij ca. 100 milligram.
Fataal is een dosis van 15 tot 20 gram, bij kinderen 3 tot 6 gram.


Dosering en natuurlijke bronnen.
Goede bronnen van borium zijn: Wortelgroenten zoals aardappelen, pastinaken en wortels die in boriumrijke grond verbouwd zijn. De meeste fruit- en groenten soorten bevatten borium, in vlees en vleesproducten zit geen borium.
Er wordt geadviseerd om 3 mg per dag te nemen om osteoporose te voorkomen. Het kan het beste ingenomen worden met een goed multivitamine- en mineraalpreparaat. Raadpleeg een arts voor de dosering.


Calcium


Chemisch element (een aardalkalimetaal) met symbool "Ca", atoomnummer 20 en atoommassa: 40,08 g/mol.
Calcium is het mineraal dat in de grootste hoeveelheid (ca. 1,5 kg) in het lichaam terug te vinden is. Van de totale hoeveelheid is 99% aanwezig in de botten en tanden. Calcium is een van de belangrijkste bouwstoffen van het skelet. Het resterende deel bevindt zich in de organen, het bloed en de spieren.
Calcium wordt in de spiercellen opgeslagen in bepaalde celorganellen (genaamd, het sarcoplasmatisch reticulum). Als er een zenuwimpuls van de hersenen naar een spier wordt gestuurd, komen daardoor de calciumionen vrij uit dit reticulum. Hierdoor spant de spier zich aan. Het mineraal is onmisbaar voor een goede hartfunctie en het speelt een rol bij de zenuwimpulsoverdracht. Calcium heeft ook een regulerende werking op de bloeddruk en het is betrokken bij bloedstollingprocessen.
Calcium is een macro element.


Symptomen bij een tekort.
- Rachitis
- Osteoporose
- Zwakke botten en tanden
- Beenkrampen


Voorzichtig en giftigheid.
Doses boven 2500 milligram (2,5 gram) per dag kunnen hypercalcemie veroorzaken (calciumneerslag in de nieren). Omdat een teveel aan calcium wordt uitgescheiden, komt dit zelden voor (tenzij u tevens overmatige hoeveelheden vitamine D slikt).
Calcium supplementen in de vorm van calciumcarbonaat kan bij sommige mensen darmklachten en gasontwikkeling veroorzaken.


Dosering en natuurlijke bronnen.
Voedingsstoffen met veel calcium zijn: groene groente, kaas, melk, zuivelproducten, vis, noten en hard kraanwater. Calcium wordt goed uit de voeding opgenomen en is wat opname betreft even goed als supplementen.
Deskundige adviseren calcium in een goed vitaminen- en mineralensupplement op te nemen. De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid (ADH) van calcium is 1000 milligram (1 gram).

Calcium in supplementen
Calcium carbonaat is een van de meest gebruikte vormen van calcium in supplementen omdat het de goedkoopste en ook een compacte vorm van calcium is. Voor de opname van calcium carbonaat is het belangrijk dat de supplementen tijdens de maaltijd ingenomen worden. De opname verloopt namelijk beter bij een licht zuur milieu in de darmen. Calcium citraat en calcium fosfaat hebben allebei een betere opname dan calcium carbonaat, wanneer ze worden ingenomen op de lege maag. Calcium citraat en calcium fosfaat geven ook minder kans op constipatie en gasontwikkeling dan calcium carbonaat. Calcium fosfaat heeft de beste opname en geeft het minste kans op constipatie en gasontwikkeling van de twee laatst genoemde verbindingen. Calcium citraat en calcium fosfaat zijn echter duurder en minder compact dan calcium carbonaat en daarom minder gebruikt.
Calcium lactaat heeft een opname vergelijkbaar met calcium carbonaat maar is duurder en minder compact. Gecheleerd calcium zijn synthetische calcium verbindingen met calcium gebonden aan een organisch molecuul zoals appelzuur (malate), aspartaat of fumaarzuur. In theorie zouden deze beter opgenomen moeten worden door het lichaam maar in de praktijk blijkt de opname vaak gelijk aan die van calcium carbonaat [Weaver et al 2002].



Chloor


Chemisch element (een halogeen) met symbool "Cl", atoomnummer 17 en atoommassa: 35,45 g/mol.
Chloor is noodzakelijk voor het vormen van maagzuur. Dit mineraal bevordert de reinigende werking van de lever zodat afvalproducten beter uit het lichaam verwijderd kunnen worden. Chloor helpt de longen bij de uitscheiding van koolstofdioxide en het is betrokken bij het transport van hormonen. Het mineraal onderhoud de gezondheid van gewrichten en pezen.

Voedingsmiddelen rijk aan chloor zijn keukenzout (NaCl), zeewier en olijven. De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid chloor is niet bekend, er wordt wel geadviseerd niet meer dan 15 gram per dag te nemen. Chloor is een macro element.

Overzicht van de verschillende soorten mineralen



Chroom


Chemisch element (een overgangsmetaal) met symbool "Cr", atoomnummer 24 en atoommassa: 52,00 g/mol.
Chroom is betrokken bij de HDL-cholesterol productie in de lever. Dit goede cholesterol heeft in tegenstelling tot het schadelijke LDL-cholesterol een positieve invloed op de gezondheid. LDL-cholesterol kan op de vaatwanden gaan zitten, wat hart en vaatziekten veroorzaakt. HDL-cholesterol kan deze aanslag van LDL-cholesterol verwijderen.
Chroom helpt bij het omzetten van koolhydraten tot energie. Het reguleert ook de opname van insuline door de lichaamscellen. Er zijn aanwijzingen dat mensen met een lage bloedsuikerspiegel (en dus ook suikerpatiënten) gebaat zijn bij extra chroom. Chroom is een spoorelement.


Symptomen bij een tekort.
- Kan diabetes veroorzaken
- Zenuwziekten
- Kan sommige hartkwalen veroorzaken
- Betrokken bij verhoogde cholesterol en vetgehaltes in het bloed.



Voorzichtig en giftigheid.
Er zijn geen aanwijzingen dat chroom schadelijk is, zelfs niet bij hoge doses omdat een teveel wordt uitgescheiden. Toch wordt geadviseerd niet meer dan maximaal 200 microgram per dag te nemen tenzij onder medische begeleiding.


Dosering en natuurlijke bronnen.
Voedingsmiddelen rijk aan chroom zijn: volkoren producten, vlees, kaas, melkproducten, stroop, bonen, peulvruchten, groente en fruit.
De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid voor chroom is er niet maar 0,025 mg (25 microgram) per dag zou genoeg moeten zijn. Indien nodig kunnen supplementen tot 200 microgram per dag genomen worden. Het kan het beste ingenomen worden als onderdeel van een goed multivitaminen- en mineralenpreparaat.


Fluor


Chemisch element (een halogeen) met symbool "F", atoomnummer 9 en atoommassa: 19,00 g/mol.
Fluor is aan veel tandpasta's toegevoegd. Fluor voorkomt tandbederf door het tandglazuur te verharden. Het draagt ook bij tot het behoud van sterke botten, omdat het de opname van calcium in het lichaam bevordert. Het beschermt tegen en behandelt osteoporose en kan hartklachten helpen voorkomen. Verder kan het verkalking van organen en spierskelet structuren voorkomen.
Fluor is een spoorelement.


Symptomen bij een tekort.
- Kan leiden tot onvruchtbaarheid en bloedarmoede, hoewel dit verband nog steeds wordt onderzocht.
- Tandbederf
- Osteoporose


Voorzichtig en giftigheid.
Te veel aan fluoride kan fluorose (dat zich kenmerkt door vlekken op het tandglazuur), een verlies van de eetlust en uiteindelijk verkalking van de ruggengraat veroorzaken. Fluorose is zeldzaam en komt voor bij inname van veel meer dan 10 mg per dag.
Gebruik fluoride supplementen alleen op advies van uw tandarts.


Dosering en natuurlijke bronnen.
Fluor zit onder andere in gewoon drinkwater, zeevruchten, vlees, gelatine en Chinese thee. De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid fluor is 1,5 tot 4 mg.
Tabletten en druppels zijn verkrijgbaar bij de apotheek, maar dienen bij volwassen beperkt te blijven tot 1 mg per dag en bij kinderen tot 0,25 tot 0,5 mg per dag.

Overzicht van de verschillende soorten mineralen



Fosfor


Chemisch element (een niet-metaal) met symbool "P", atoomnummer 15 en atoommassa: 30,97 g/mol.
Fosfor is een belangrijk bestanddeel van botten en tanden. Dit mineraal is onmisbaar voor de goede werking van verschillende hormonen en voor de vitaminen uit het vitamine B-complex. Het zorgt ook voor het goed functioneren van het zenuwstelsel en voor het transport van vetten door het lichaam. Fosfor is een macro element.


Symptomen bij een tekort.
- Gevoel van slapte
- Pijn in de botten en gewrichten
- Algehele matheid
- Verlies van de eetlust
- Prikkelbaarheid
- Neurologische symptomen
- Spraakproblemen
- Geestelijke verwarring
- Bloedarmoede
- Verlaagde weerstand tegen infecties.


Voorzichtig en giftigheid.
Fosfor kan schadelijk zijn in doses boven de 1 gram per dag. Dit kan leiden tot diaree, verkalking van organen en zacht weefsel en verhindering van de opname van ijzer, calcium, magnesium en zink.


Dosering en natuurlijke bronnen.
Belangrijke bronnen van fosfor zijn: (orgaan)vlees, gevogelte, vis, zuivelproducten, volkorenproducten, peulvruchten, gist, eieren en noten.
De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid fosfor is 800 tot 1200 mg. Neem fosforvoedingssupplementen alleen onder toezicht van een arts.
Fosfor tekorten gaan meestal samen met tekorten aan kalium, magnesium en zink. Neem daarom dan ook een goed multivitaminen- en mineralencomplex waar ze alle vier inzitten.

Overzicht van de verschillende soorten mineralen



Germanium


Chemisch element (een metalloïde) met symbool "Ge", atoomnummer 32 en atoommassa: 72,59 g/mol.
Germanium bewaart het evenwicht in het lichaam en kan daarom een hoge bloeddruk en een hoog cholesterolniveau verlagen. Het versterkt het afweersysteem en kan een pijnstiller zijn. Dit mineraal kan een antivirale, antibacteriële en een antitumor werking hebben en wordt daarom ook gebruikt als onderdeel van de behandeling van kanker. Het helpt bij een chronisch Epstein-Barr-virussyndroom. Ten slotte wordt germanium gebruikt bij de behandeling van HIV/AIDS.


Symptomen bij een tekort.
Waarschijnlijk een verminderde weerstand, maar dat is nog niet bevestigd.


Voorzichtig en giftigheid.
Een voedingssupplement met germanium wordt niet aanbevolen vanwege het risico van nierschade.
Gebruik germanium alleen onder toezicht van een arts of voedingstherapeut.


Dosering en natuurlijke bronnen.
Goede bronnen van germanium zijn: Knoflook, smeerwortel, ginseng, zemelen, volkoren tarwebloem, groenten, zaden, vlees en melkproducten. Een dagelijkse aanbevolen hoeveelheid is niet bekend.

Overzicht van de verschillende soorten mineralen



IJzer


Chemisch element (een overgangsmetaal) met symbool "Fe", atoomnummer 26 en atoommassa: 55,85 g/mol.
IJzer levert een belangrijke bijdrage aan het zuurstoftransport en de vorming van rode bloedcellen. IJzer is namelijk een onderdeel van de enzymen hemoglobine (in het bloed) en myoglobine (in de spieren) en andere enzymen. Verder is ijzer belangrijk in de energieproductie en het verhogen van de lichamelijke weerstand.

Vrouwen absorberen meer ijzer dan mannen, maar een ijzertekort komt meer voor bij vrouwen dan mannen. Dit heeft te maken met het bloedverlies tijdens de menstruatie. Ook de bloedaanmaak voor de foetus, borstvoeding, en het gebruik van een spiraaltje, doen een grote aanspraak op de ijzerreserves van een vrouw. Onderzoek heeft aangetoond dat vrouwen vanaf de pubertijd tot aan de menopauze een groot risico lopen op een chronisch ijzer tekort. Zo kan er bloedarmoede optreden. Klachten van vrouwen met ijzertekorten zijn: vermoeidheid, een bleke huid, ademhalingsmoeilijkheden bij inspanning, hoofdpijn, hartkloppingen, een gebrekkige eetlust en tintelende handen en voeten.
IJzer is een spoorelement.


Symptomen bij een tekort.
- Bloedarmoede
- Bleekheid
- Vermoeidheid
- Kortademigheid
- Slapeloosheid
- Hartkloppingen
- Hoofdpijn
- Een gebrekkige eetlust
- Tintelende handen en voeten


Voorzichtig en giftigheid.
Een overdoses ijzer kan constipatie, diaree en in zeldzame gevallen, bij extreem hoge doses, de dood tot gevolg hebben. Wees voorzichtig bij het geven van ijzersupplementen aan kinderen, zelfs doses van 3 gram kunnen dodelijk zijn.
Ijzerstapelingsziekte (Hemochromatose) is een erfelijke ziekte waarbij men vanaf de geboorte meer ijzer uit de voeding opneemt dan het lichaam nodig heeft. Het ziektebeeld is zeer divers en dat maakt het moeilijk de ziekte direct te herkennen. De frequentie waarin hemochromatose in Nederland voorkomt is 1 op 200 inwoners. In deze gevallen zal extra ijzer de klachten verergen. Meer informatie over deze ziekte is te vinden op de website van de Hemochromatose Vereniging Nederland (HVN).


Dosering en natuurlijke bronnen.
Vrouwen die in verwachting zijn, borstvoeding geven of menstrueren, kinderen, atleten en vegetariërs kunnen extra ijzer nodig hebben. Voedingssupplementen met ijzer zullen zonodig door uw huisarts worden voorgeschreven.
Belangrijke bronnen van ijzer zijn onder andere: (orgaan)vlees, wild, zeewier, mosselen, groene bladgroente (peterselie), graanproducten, gedroogd fruit, noten en volkorenbrood.
De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid ijzer is 14 mg. De maximale dagelijkse veilige doses is 20 mg, tenzij onder controle van een arts.



Jodium


Chemisch element (een halogeneen) met symbool "I", atoomnummer 53 en atoommassa: 126,90 g/mol.
Jodium is betrokken bij de synthese van het schildklierhormoon, wat thyroxine wordt genoemd.
Dit thyroxine is bij alle stofwisselingsprocessen in het lichaam betrokken, in het bijzonder bij het verbranden van een teveel aan vet.
Jodium zorgt voor het behoud van gezonde haren, nagels en huid. Ook stimuleert het verder de aanmaak van het goede HDL-cholesterol door de lever.
Jodium is een spoorelement.


Symptomen bij een tekort.
- Kropgezwel
- Verminderde schildklierfunctie, die leidt tot chronische vermoeidheid, lusteloosheid, een droge huid, niet tegen kou kunnen, gewichtstoename en vergroting van de schildklier.


Voorzichtig en giftigheid.
- Jodium is giftig in hoge doseringen en kan acne verergeren of veroorzaken
- Grote doses kunnen de hormoonhuishouding verstoren


Dosering en natuurlijke bronnen.
Belangrijke bronnen van jodium zijn: Schaal- en schelpdieren, vis, zeewier, brood en met jodium verrijkt keukenzout (bevat 50 mg kaliumjodide per kilogram zout).
Jodiumsupplementen kunnen het beste ingenomen worden als kaliumjodide (KI). Neem het onder toezicht van uw arts of voedingdeskundige.
De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid jodium is 0,15 mg (150 microgram).



Kalium


Chemisch element (een alkalimetaal) met symbool "K", atoomnummer 19 en atoommassa: 39,10 g/mol.
Belangrijke taken van kalium zijn het regelen van de bloedsuikerspiegel en het op peil houden van de vochtbalans. Verder is kalium betrokken bij de zenuwgeleiding en de spierfunctie, het draagt zo dus ook bij voor een goed hartritme.
Kalium is een macro element.


Symptomen bij een tekort.
- Braken
- Spierslapte en spierverlamming
- Spierpijn
- Overweldigende vermoeidheid
- Lage bloeddruk


Voorzichtig en giftigheid.
In overmatige hoeveelheden (doses hoger dan 17 gram) kan kalium spierslapte en geestelijke apathie veroorzaken, waardoor het hart uiteindelijk stil kan gaan staan. Overmatige hoeveelheden kunnen zweren van de dunne darm tot gevolg hebben.


Dosering en natuurlijke bronnen.
Belangrijke bronnen van kalium zijn: aardappelen, groente, fruit (vooral bananen), noten, melk en volkorenproducten. Eet vers fruit en groente om de opname van kalium te verhogen.
Gebruikers van urinedrijvende middelen en mensen die in een heet klimaat leven, kunnen per dag 1,5 g kalium supplementen nodig hebben.
De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid kalium is 2 tot 5 gram.
Neem kalium samen met zink en magnesium in.

Overzicht van de verschillende soorten mineralen



Kobalt


Chemisch element (een overgangsmetaal) met symbool "Co", atoomnummer 27 en atoommassa: 58,93 g/mol.
Kobalt is een onderdeel van vitamine B12. Een tekort aan vitamine B12 kan komen door een gebrek aan kobalt. Dit mineraal is van belang voor de vorming van rode bloedcellen en kan dus bloedarmoede voorkomen.
Kobalt is een spoorelement.


Symptomen bij een tekort.
Er zijn geen speciale symptomen van een tekort aan kobalt, maar als bestanddeel van vitamine B12 kan bloedarmoede het gevolg zijn van onvoldoende inname.


Voorzichtig en giftigheid.
In gevallen dat het om geneeskundige redenen werd gebruikt, zijn bijwerkingen opgetreden bij doses boven de 30 mg. Deze bestonden uit kropzwellingen, verminderde schildklierfunctie en hartverlammingen.


Dosering en natuurlijke bronnen.
Belangrijke bronnen van kobalt zijn: verse groente, vlees, lever, mosselen, oesters en sommige biersoorten.
De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid van kobalt is 8 microgram (0,008 mg).
Kobalt is zelden als supplement verkrijgbaar, maar is onderdeel van een goed vitaminen- en mineralensupplement van het B-complex.


Overzicht van de verschillende soorten mineralen



Koper


Chemisch element (een overgangsmetaal) met symbool "Cu", atoomnummer 29 en atoommassa: 63,55 g/mol.
Koper speelt een belangrijke rol bij de aanmaak van hemoglobine. Dit enzym komt voor in de rode bloedcellen, en bindt zuurstof in de longen zodat het zo in het bloed komt. Koper helpt bij de opbouw van eiwitten en enzymen en het mineraal helpt bij een goede werking van het zenuwstelsel.
Koper is een spoorelement.


Symptomen bij een tekort.
- Bloedarmoede
- Oedeem
- Breekbare botten
- Prikkelbaarheid
- Verlies van het smaakzintuig


Voorzichtig en giftigheid.
Een overdosis kan leiden tot braken, diaree, spierpijn en dementie maar het giftigheidgehalte is laag.
Het kan ingenomen worden in doses tot 3 milligram (mg).
Voedingssupplement kan het zinkgehalte in het lichaam verlagen en slapeloosheid veroorzaken, wees dus voorzichtig.


Dosering en natuurlijke bronnen.
Belangrijke bronnen van koper zijn onder andere: (orgaan)vlees, volkorenproducten, noten, eierdooiers, peulvruchten en vis.
Een koperen armband die op de huid wordt gedragen, zorgt ervoor dat er wat koper transdermaal in het lichaam wordt opgenomen.
De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid koper is 1,2 mg. Koper komt in goede multivitaminen- en mineralenperparaten voor.



Lithium


Chemisch element (een alkalimetaal) afgekort met de letters "Li" met atoomnummer 3, atoommassa: 6.94 g/mol.
Lithium wordt gebruikt bij manisch depressieve (bipolaire) stoornis. Ongeveer 70 procent van de patiënten reageert hier goed op. Lithiumcarbonaat en lithiumcitraat worden als medicijn gebruikt bij de onderdrukking van manie en depressie. Echter, het medicijn lithium brengt ook veel bijwerkingen mee zoals: veel dorst, dubbel zien, gewichtstoename, beven, stuipen, ataxie, botontkalking, hypercalcemia (te hoog calciumgehalte in het bloed), foetus afwijkingen (wanneer gebruikt tijdens de zwangerschap) en nierschade.
Therapeutisch nuttige concentraties van lithium zijn 0.5 tot 1.2 mmol per liter bloed. Deze concentratie liggen slecht een beetje onder de giftige concentraties (meer dan 1.5 mmol/l). Daarom moet de concentratie lithium in het bloed goed gecontroleerd worden wanneer dit wordt toegediend.

Overzicht van de verschillende soorten mineralen



Magnesium


Chemisch element (een aardalkalimetaal) met symbool "Mg", atoomnummer 12 en atoommassa: 24,30 g/mol.
Magnesium wordt ook wel het antistress mineraal genoemd. Dit mineraal is een belangrijke voedingsstof voor de hersenen. Het verhoogt de weerstand tegen stress, depressies, spanningen en gaat geestelijke vermoeidheid tegen. Magnesium versterkt bovendien het geheugen en het concentratie vermogen. Verder is het mineraal magnesium betrokken bij het vrijmaken van energie uit de voeding en het goed functioneren van het zenuwstelsel en de spieren. Ten slotte is magnesium betrokken bij het vormen van sterke botten en tanden en is het werkzaam als co-factor van B- en C vitaminen.
Magnesium is een macro element.


Symptomen bij een tekort.
- Slap gevoel
- Vermoeidheid
- Nerveuze uitbarstingen
- Wispelturigheid
- Hyperactiviteit bij kinderen
- Laag bloedsuikergehalte
- Hartkloppingen


Voorzichtig en giftigheid.
Magnesium is giftig voor mensen met nierproblemen of stoornissen in de prikkelgeleiding tussen hartboezem en hartkamer. In andere gevallen dan deze is magnesium veilig. Waarschijnlijk veroorzaken hoge doses opvliegers, dorst, lage bloeddruk, heel soms verlies van de reflexen.


Dosering en natuurlijke bronnen.
Belangrijke bronnen van magnesium zijn: groene bladgroente, noten, zilvervliesrijst, sojabonen, volkorenproducten, peulvruchten en vis.
De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid aan magnesium is 300 mg.
In de gemiddelde westerse voeding wordt de magnesium inname onvoldoende geacht.
Supplementen van 200 tot 400 mg per dag worden aanbevolen.

Supplementen met magnesium oxide of wateroplosbaar magnesium
Magnesium kan in verschillende vormen aanwezig zijn in voedingsupplementen. De goedkoopste en meest compacte vorm is magesiumoxide (MgO). Dit is wit poeder dat overblijft na de verbranding van metallisch magnesium. Magnesiumoxide is onoplosbaar in water en wordt in die vorm slecht opgenomen in het lichaam. In de maag vinden er 2 reacties plaats waarna het magnesium wel kan worden opgenomen. Eerst reageert het MgO met water en wordt er magnesium hydroxide gevormd:
MgO + H2O --> Mg(OH)2
Magnesium hydroxide is ook zeer slecht oplosbaar in water en kan ook niet goed worden opgenomen door het lichaam. Als tweede stap reageert het magnesium hydroxide met het zoutzuur (HCl) in de maag en wordt er water en magnesium chloride (MgCl) gevormd.
Mg(OH)2 + 2HCl --> 2H2O + MgCl2
Het gevormde magnesium chloride is wel goed oplosbaar in water en kan in die vorm wel opgenomen worden door het lichaam. Magesiumoxide neutraliseert het zuur in de maag (zuur wordt water) en wordt om die reden ook toegediend als middel tegen brandend maagzuur.

Magnesium kan beter direct in wateroplosbare vorm worden toegepast in supplementen. De opneembaarheid van de wateroplosbare zouten is 4 keer beter dan die van magnesiumoxide, is niet afhankelijk van maagzuur en het neutraliseert ook niet het maagzuur. Wateroplosbare vormen van magnesium worden met een efficiëntie van gemiddeld 30% opgenomen in het lichaam. Voorbeelden van wateroplosbare magnesiumzouten zijn onder andere: Magnesium aspartaat, -chloride, -lactaat, -citraat en –glycinaat. De aminozuur magnesium zouten, magnesium aspartaat en magnesium glycinaat worden ook wel aminozuur gecheleert genoemd.
Deze wateroplosbare zouten zijn over het algemeen beter maar ook duurder en minder compact waardoor in supplementen helaas toch nog vaak voor magnesium oxide gekozen wordt.


Goede multivitaminen- en mineralenpreparaten hebben in de regel een gezonde dosis magnesium.


Mangaan


Chemisch element (een overgangsmetaal) met symbool "Mn", atoomnummer 25 en atoommassa: 54,94 g/mol.
Mangaan is betrokken bij de synthese van eiwitachtige stoffen, botten en kraakbeen. Mangaan is tevens een onderdeel van kraakbeen.
Een enzym superoxide dismutase (SOD) bevat mangaan, dit enzym beschermt het lichaam tegen vrije radicalen.
Een tekort aan mangaan uit zich in geestelijke en lichamelijke vermoeidheid.
Mangaan is een spoorelement.


Symptomen bij een tekort.
- Vermoeidheid.
- Slecht geheugen.
- Nerveuze prikkelbaarheid.
- Ataxie.
- Betrokken bij diabetes, hartkwalen en reumatische gewrichtsontstekingen.


Voorzichtig en giftigheid.
Schadelijke doseringen zijn zeldzaam, maar kunnen leiden tot lusteloosheid, onwillekeurige bewegingen, houdingsproblemen en coma.


Dosering en natuurlijke bronnen.
Belangrijke bronnen van mangaan zijn: thee (een kop thee bevat 1 mg mangaan), graanproducten, volkorenbrood, noten, bladgroente, peulvruchten, fruit en zeewier.
De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid van mangaan is 2 tot 5 mg, doses tot 10 mg worden veilig geacht. Mangaan kan het beste worden ingenomen in een goed multivitaminen- en mineralenpreparaat.




Specifieke biochemische antioxidante werking.
De afkorting SOD staat voor superoxide dismutase.

Superoxide is een zuurstofatoom met een min 2 lading. Het is een zeer reactief deeltje, het kan alles oxideren in een cel, het is dus een vrije radicaal. Superoxide ontstaat spontaan tijdens het metabolisme (de stofwisseling). Dit superoxide moet onschadelijk gemaakt worden om de schade te beperken.

Het enzym SOD maakt het superoxide (zuurstof met 2 min lading) onschadelijk door er waterstofperoxide van te maken. Het enzym katalyseert de reactie van superoxide met een proton, zodat er waterstofperoxide en zuurstof ontstaan.



Dit waterstofperoxide is ook toxisch voor de cel, dus dit moet ook afgebroken worden. Waterstofperoxide wordt afgebroken tot water en zuurstof door het enzym catalase, of door peroxidases, zoals glutathionperoxidase, tot water.


Nu is het superoxide onschadelijk gemaakt. Het enzym SOD heeft zink en mangaan ionen nodig in het actieve centrum. Glutathionperoxidase heeft selenium als onderdeel van het enzym nodig voor zijn werking.

Overzicht van de verschillende soorten mineralen



Molybdeen


Chemisch element (een overgangsmetaal) met symbool "Mo", atoomnummer 42 en atoommassa: 95,94 g/mol.
Molybdeen speelt een rol bij het omzetten van koolhydraten en vetten in energie. Dit mineraal helpt bloedarmoede te voorkomen, doordat het de opname van ijzer en koper verbetert. Molybdeen gaat tevens tandcariër tegen. Molybdeen is een spoorelement.


Symptomen bij een tekort.
- Onregelmatige hartslag.
- Onvermogen om urinezuur te maken.
- Prikkelbaarheid.


Voorzichtig en giftigheid.
Molybdeen is giftig in doses die hoger zijn dan 10-15 mg en veroorzaakt dan jichtachtige symptomen (afzetting van urinezuur rond de gewrichten).


Dosering en natuurlijke bronnen.
Belangrijke bronnen van molybdeen zijn onder andere: tarwe(kiemen), boekweitgraan, zonnebloempitten, sojaolie, eieren, lever en wijn.
De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid molybdeen is onbekend, maar 0,075 tot 0,25 mg per dag lijkt voldoende te zijn.


Natrium


Chemisch element (een alkalimetaal) met symbool "Na", atoomnummer 11 en atoommassa: 22,99 g/mol.
Natrium regelt samen met kalium de vochthuishouding in een cel (osmotische druk). Kalium verricht deze taak binnen in de cel en natrium doet dit daarbuiten. Het is betrokken bij het optimaal functioneren van de zenuwen en spieren. Ook zorgt dit mineraal mede voor de vorming van maagzuur. Natrium zorgt ervoor dat andere mineralen, zoals calcium, opgelost blijven in het bloed. Ten slotte zorgt natrium voor een gezond hartritme en is het betrokken bij de bloeddruk.
Natrium is een macro element.


Dosering en natuurlijke bronnen.
Belangrijke bronnen van natrium zijn onder andere: keukenzout (NaCl), kaas, spek, gerookte ham, brood, boter en vrijwel alle bewerkte voedingsmiddelen.

De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid aan natrium is 1 tot 3 gram (dit komt overeen met ongeveer 6 gram keukenzout of 1 theelepel zout). Over het algemeen krijgen mensen in de geïndustrialiseerde landen meer natrium binnen dan 3 gram. Dit komt vooral (voor 75 %) door de hoge hoeveelheden zout in kant-en-klaar producten en industrieel geproduceerde producten. Ook in restaurants wordt over het algemeen veel zout gebruikt. Een teveel aan natrium wordt door de nieren via de urine uit het bloed gehaald. Voor natrium gevoelige mensen, dit zijn mensen met een hoge bloeddruk, mensen met diabetes, of mensen met chronische nierziekten heeft het teveel geconsumeerd natrium een bloeddrukverhogend effect. Voor deze groep mensen is het belangrijk minder natrium te consumeren. Dit kan door minder kant-en-klaar producten te nemen, goed op de etiketten te lezen hoeveel natrium een product bevat en minder natrium zout te gebruiken.
Wilt u precies weten wat uw bloeddruk is en wilt u bijhouden wat het effect is van veranderingen in uw dieet dan kunt u overwegen om een bloeddrukmeter voor thuis aanschaffen. Klik hier om online te bestellen.



Overzicht van de verschillende soorten mineralen



Rubidium


Chemisch element (een alkalimetaal) afgekort met de letters Rb met atoomnummer 37, atoommassa: 85.47 g/mol.
Rubidium, is net zoals natrium en kalium in ons lichaam bijna altijd in de +1 oxidatie staat.
Het menselijk lichaam heeft de neiging Rb+ ionen alsof ze kalium ionen zijn en slaat rubium ionen daarom op in de celvloeistof (in de cellen) [Relman 1956]. De ionen zijn niet echt giftig, een persoon van 70 kg heeft gemiddeld 0.36 g rubidium in zijn lichaam en een 50 tot 100 keer verhoging van deze concentratie liet geen negatieve effecten zien [Fieve et al ., 1971]. De halfwaardetijd in mensen is relatief hoog en was op 31 tot 46 dagen gemeten [Paschalis et al., 1978]. Hoewel een gedeeltelijke vervanging van kalium door rubidium in de voeding mogelijk is, is gebleken dat bij ratten met een 100% vervangend dieet stierven na enkele weken [Malekahmadi, 1984]. De toxiciteit in spiercellen ligt op 30% ten opzichte van kalium. Het effect van rubidium op manische depressie is getest door toediening van rubidium chloride, maar de resultaten zijn nog niet eenduidig [Paschalis et al., 1978; Malekahmadi, 1984].

Overzicht van de verschillende soorten mineralen



Selenium


Chemisch element (een niet-metaal) met symbool "Se", atoomnummer 34 en atoommassa: 78,96 g/mol.
Onderzoek heeft uitgewezen dat een groot aantal mensen een chronisch tekort heeft aan selenium. Selenium komt voor in het enzym glutathionperoxidase, dit enzym heeft een sterke anti-oxidante werking. Verder helpt selenium bij het regelen van de bloeddruk, het verhoogt de weerstand en selenium helpt bij de afvoer van giftige metalen uit het lichaam. Ook speelt selenium een rol bij het vormen van coënzym Q10, een coënzym betrokken bij het omzetten van voedsel in energie.
Selenium is een spoorelement.


Symptomen bij een tekort.
Geen speciale symptomen bij selenium tekorten, maar een tekort kan het gevolg zijn van diëten met veel fabrieksmatig bewerkte voedingsmiddelen.


Voorzichtig en giftigheid.
Selenium is giftig in hogere doses. Gevolgen van te veel selenium zijn zwarte vingernagels en/ of een knoflookachtige geur op de huid.
Neem per dag niet meer in dan 450 microgram, tenzij onder controle van een arts of diëtist.


Dosering en natuurlijke bronnen.
Belangrijke bronnen van selenium zijn onder andere: volkorenbrood, knoflook, noten, zemelen, groente, orgaanvlees, melk en vis. De dagelijkse aanbevolen hoeveelheid selenium is 0,01 tot 0,075 mg (10 tot 75 microgram).
Mannen kunnen 75 microgram (0,075 mg) en vrouwen 60 microgram (0,060 mg) seleniumsupplementen gebruiken. Een seleniumsupplement dient samen met 9 tot 120 microgram vitamine E te worden ingenomen om het goed tot zijn recht te laten komen. Doseringen van 400 tot 1000 microgram zijn gebruikt om de weerstand te stimuleren en kanker te helpen voorkomen. Doseringen van 50 tot 200 microgram zou echter genoeg moeten zijn om er baat bij te hebben.



Silicium


Chemisch element (een metalloïde) met symbool "Si", atoomnummer 14 en atoommassa: 28,09 g/mol.
Silicium is te vinden in bindweefsel, haar en nagels. Deze stof komt tegenwoordig niet veel meer voor in de voeding. Enkele symptomen bij een gebrek aan silicium zijn zwakke broze nagels (die meteen afbreken), droog dor haar en rimpels. Rimpels kunnen ontstaan omdat dit mineraal nodig is voor het vormen van bindweefsel dat de huid van binnenuit ondersteunt.
Silicium is wel een spoorelement.


Symptomen bij een tekort.
Onbekend, maar zwakke nagels, breekbare botten en haar en een slecht uitziende huid kunnen symptomen zijn.


Voorzichtig en giftigheid.
Giftig wanneer het geïnhaleerd wordt. Silicium in onze voeding is waarschijnlijk niet giftig.
Het kan bijdrage tot de vorming van nierstenen.


Dosering en natuurlijke bronnen.
Enkele belangrijke bronnen van silicium zijn onder andere: volkoren granen, groente, voedingsvezels, citrusvruchten en hard drinkwater.
De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid van dit mineraal is niet vastgesteld, maar we hebben per dag 20 tot 30 mg nodig. Men is van mening dat we ongeveer 200 mg via onze voeding binnen krijgen.
Een voedingssupplement van silicium kan het beste ingenomen worden in de vorm van een multivitaminen- en mineralentablet; natuurlijke aanvullingen bevatten 400 mg.

Overzicht van de verschillende soorten mineralen



Strontium


Chemisch element (een aardalkalimetaal) met symbool "Sr", atoomnummer 38 en atoommassa: 87,62 g/mol.
Tegenwoordig wordt strontium gebruikt in een geregistreerd nieuwe generatie geneesmiddel tegen osteoporose (strontiumranelaat). Strontium wordt na inname opgenomen in het lichaam waarna het wordt ingebouwd in een klein deel van het botkristaloppervlak. Op deze plek laat strontium zien in staat te zijn cellen (osteoclasten) die verantwoordelijk zijn voor botafbraak af te remmen in hun activiteit. Tegelijk worden andere cellen (osteoblasten) gestimuleerd tot het aanmaken van nieuw botweefsel. Resultaat is dat er meer nieuw, sterk en flexibel bot wordt aangemaakt. In wetenschappelijke studies is aangetoond dat dankzij dit dubbele werkingsmechanisme vrouwen met osteoporose bij behandeling minder neiging hebben tot botbreuken. Er zijn meer middelen tegen osteoporose geregistreerd (bv. de bifosfonaten, hormoontherapie) en ook zij hebben effect op de daling van het aantal botbreuken door osteoporose aangetoond.
Ook in enkele soorten tandpasta zit strontium dat bescherming geeft tegen tandbederf.
In het menselijk lichaam wordt strontium geabsorbeerd alsof het calcium is.


Voorzichtig en giftigheid.
Strontium supplementen moeten worden ingenomen wanneer de calcium inname ook voldoende is. Dierproeven geven aan dat strontium niet effectief of zelfs negatief werkt als de calcium inname niet normaal is.
Strontium is niet geschikt voor kinderen omdat het de snelle groei van de boten kan verstoren. Geen studies zijn bekent waarbij hoge dosissen strontium zijn gebruikt bij kinderen


Dosering en natuurlijke bronnen.
Strontiumsupplementen zijn nog weinig verkrijgbaar, hoewel enkele nieuwe multivitaminen- en mineralensupplementen kleine hoeveelheden bevatten. Een voorbeeld hiervan is Plantina Multi Vitaminen & Mineralen tabletten (bevat 1 mg strontium per tablet), klik hier om on-line te bestellen.



Vanadium


Chemisch element (een overgangsmetaal) met symbool "V", atoomnummer 23 en atoommassa: 50,94 g/mol.
Vanadium is een sporenelement waarvan het belang pas kort geleden bewezen is. Vanadium verlaagt een hoog bloedsuikerniveau door het effect van insuline op de cellen na te bootsen. Ook voorkomt het tandbederf en het ondersteunt de productie van rode bloedcellen. Het bevordert normale weefselgroei en vetstofwisseling. Ook verlaagt het de cholesterolopbouw in de bloedvaten en voorkomt het hartklachten en aanvallen.


Symptomen bij een tekort.
Niet bekend, maar men zegt dat diëten met een hoog gehalte aan vitamine C het vanadiumgehalte in het lichaam kan verminderen.


Voorzichtig en giftigheid.
Vanadium is heel giftig en houdt bij hoge hoeveelheden verband met manische depressies.


Dosering en natuurlijke bronnen.
Goede bronnen van vanadium zijn: Vis, peterselie, radijs, aardbeien, sla en komkommer.
Vanadiumsupplementen zijn nog weinig verkrijgbaar, hoewel enkele nieuwe multivitaminen- en mineralensupplementen kleine hoeveelheden bevatten.


Zink


Chemisch element (een overgangsmetaal) met symbool "Zn", atoomnummer 30 en atoommassa: 65,39 g/mol.
Zink speelt een rol in honderden biologische processen in het lichaam. Het is onder andere betrokken bij de synthese van DNA, RNA en hormonen (testosteron). Het mineraal is ook betrokken bij de vitamine A functie en bij het metabolisme van koolhydraten, alcohol en vetzuren. Zink werkt als co-enzym van het enzym superoxide dismutase (SOD), dat het lichaam tegen vrije radicalen beschermt. Zink is ook van belang voor het immuunsysteem. Symptomen van een te laag zinkniveau zijn: verminderde weerstand, haaruitval, vermoeidheid, witte plekken op de nagels, prikkelbaarheid, huidproblemen en een gebrekkige eetlust.
Zink is een spoorelement.


Symptomen bij een tekort.
- Weinig eetlust.
- Groei achterstand.
- Lusteloosheid.
- Niet goed functionerend smaak, reuk en gezichtsvermogen.
- Verhoogde vatbaarheid voor infecties.
- Verminderd functioneren van de geslachtsklieren.
- Langzame genezing van wonden.


Voorzichtig en giftigheid.
Men neemt aan dat zink niet giftig is, hoewel een zeer hoge doses (meer dan 150 mg per dag) misselijkheid, braken en diaree kan veroorzaken.


Dosering en natuurlijke bronnen.
Belangrijke bronnen van zink zijn onder andere: oesters, vis, (orgaan)vlees, groente, paddestoelen, volkorenproducten, melk, eidooier en gist.
De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid zink is 15 tot 30 milligram, bij hogere inname verhoog dan ook de opname van koper en selenium. Neem extra zink in een multivitaminen- en mineralen preparaat.




Specifieke biochemische antioxidante werking.
De afkorting SOD staat voor superoxide dismutase.

Superoxide is een zuurstofatoom met een min 2 lading. Het is een zeer reactief deeltje, het kan alles oxideren in een cel, het is dus een vrije radicaal. Superoxide ontstaat spontaan tijdens het metabolisme (de stofwisseling). Dit superoxide moet onschadelijk gemaakt worden om de schade te beperken.

Het enzym SOD maakt het superoxide (zuurstof met 2 min lading) onschadelijk door er waterstofperoxide van te maken. Het enzym katalyseert de reactie van superoxide met een proton, zodat er waterstofperoxide en zuurstof ontstaan.



Dit waterstofperoxide is ook toxisch voor de cel, dus dit moet ook afgebroken worden. Waterstofperoxide wordt afgebroken tot water en zuurstof door het enzym catalase, of door peroxidases, zoals glutathionperoxidase, tot water.


Nu is het superoxide onschadelijk gemaakt. Het enzym SOD heeft zink en mangaan ionen nodig in het actieve centrum. Glutathionperoxidase heeft selenium als onderdeel van het enzym nodig voor zijn werking.


Overzicht van de verschillende soorten mineralen



Terug naar de top van dit document


Bronnen

[1]. Stryer, Lubert;- Biochemistry - fourth edition; New York: W.H. Freeman and Company
       (2006). ISBN 0-7167-2009-4
[2]. Sullivan, Karen; - Vitaminen & Mineralen - Eerste druk; Antwerpen: Zetwerk (1998).
       ISBN 90-5495-144-3
[3]. Madigan, Michael T., Martinko, John M., Parker, Jeak; - Brock Biology of Microorganisms -
       Negende druk; New Jersey: Prentice-Hall (2000) ISBN 0-13-085264-3
[4]. Mathijssen, Eugene;- Beter weten is gezonder leven - Eerste druk; Hema (1998).
       ISBN 90389 0746x
[5]. Dr. C. Norman Shealy; - Encyclopedie van de Natuurlijke Geneesmiddelen - Eerste druk;
       Groningen: TextCase (1999). ISBN 3-8290-1713-8
[6]. Relman, AS (1956). "The physiological behavior of rubidium and cesium in relation to that of potassium". The Yale journal of biology and medicine 29 (3): 248–62.
[7]. Fieve, Ronald R.; Meltzer, Herbert L.; Taylor, Reginald M. (1971). "Rubidium chloride ingestion by volunteer subjects: Initial experience". Psychopharmacologia 20 (4): 307.
[8]. Paschalis, C; Jenner, F A; Lee, C R (1978). "Effects of rubidium chloride on the course of manic-depressive illness.". J R Soc Med. 71 (9): 343–352.
[9]. Follis, Richard H., JR. (1943). "Histological Effects in rats resulting from adding Rubidium or Cesium to a diet deficient in potassium". AJP – Legacy 138 (2): 246.
[10]. Malekahmadi, P (1984). "Rubidium in psychiatry: Research implications". Pharmacology Biochemistry and Behavior 21: 49.
[11]. Weaver, Connie M.; Martin, BR; Costa, NM; Saleeb, FZ; Huth, PJ (2002). Absorption of Calcium Fumarate Salts Is Equivalent to Other Calcium Salts When Measured in the Rat Model. Journal of Agricultural and Food Chemistry 50 (17): 4974–5.



Gesponsorde Links





Opmerkingen of suggesties?