Op deze pagina worden een aantal voedingsstoffen beschreven die niet zo goed onder te verdelen zijn in specifieke groepen zoals vitaminen, mineralen en aminozuren. Het zijn voedingsstoffen die een mogelijk gunstig effect hebben op het menselijk lichaam of het gaat om essentiële voedingsstoffen. Hieronder worden de volgende voedingsstoffen beschreven:
Choline, Coenzym Q 10, GLA (gammalinolzuur), Inositol, Koninginnegelei, Lactobacillen, PABA (para-amino-benzoëzuur), Propolis, Vezels, Visolie (omega 3 vetzuren: EPA / DHA). Overzicht van overige voedingsstoffen
Gesponsorde links:
Choline
Coenzym Q 10
Andere namen: Ubiquinon, Q-10, Ubi-quinone-10, Ubi-quinone-50, Coenzyme Q10
Molecuul Formule: C59H90O4
Molecuul Gewicht: 863.37 g/mol
Coenzym Q10 is een natuurlijke stof die door ons lichaam (de lever) zelf kan worden gemaakt uit tyrosine en uit acetyl CoA. Toen coenzym Q10 in 1957 werd ontdekt noemden wetenschappers het ubiquinon, omdat het in de natuur ubiqitair (alomtegenwoordig) was. Het wordt in feite in alle levende wezens aangetroffen.
Het coenzym is werkzaam in de energie productie van de cellen. Het helpt enzymen (vandaar de naam coenzym) bij het maken van ATP. ATP is een verbinding waarin in het lichaam (chemische) energie wordt opgeslagen in de vorm van fosfaten (P). De metabolische route waarin dit gebeurt is de oxidative foforylering.
Hoe meer Q10 er in de cellen aanwezig is, hoe beter de energie huishouding van de cellen zal zijn. Naarmate een mens ouder wordt neemt het vermogen van de lever om Q10 te maken af en kan er een tekort aan dit coenzym ontstaan. We raken dan sneller vermoeid, onze vitaliteit loopt terug, en de weerstand van ons lichaam begint af te nemen waardoor we sneller ziek worden. Een voedingssupplement met Q10 is dan in staat deze tekorten weer aan te vullen zodat de energiehuishouding weer goed verloopt.
Eigenschappen.
- Vergroot de weerstand.
- Verbetert de stofwisseling van de hartspier.
- Kan te inefficiënte kransslagaders en hartstilstand voorkomen.
- Verlaagt het veroudingsproces.
- Nodig voor een gezond functionerend zenuw- en hersenstelsel.
- Kunnen de bijwerking van cholesterol verlagende medicijnen (statines) zoals vermoeidheid en spierslapte verlichten.
Voorzichtig en giftigheid.
Coenzym Q10 is in vet oplosbaar en kan daarom in hoge doseringen schadelijk zijn.
Tijdens de zwangerschap of de periode van borstvoeding is het raadzaam het gebruik van coenzym Q10 met de dokter te bespreken, omdat hier geen onderzoek naar is verricht.
Dosering en natuurlijke bronnen.
DHEA (dehydroepiandrosteron)
Andere namen: 5-Androsten-3beta-ol-17-one, Dehydroisoandrosterone, 3beta-Hydroxy-5-androsten-17-one, Prasterone.
Molecuul Formule: C19H28O2
Molecuul Gewicht: 288.4 g/mol
Dehydroepiandrosteron (DHEA) is een hormoon dat bij de mens vooral in de bijnier wordt gemaakt uit cholesterol. Het (pro)hormoon DHEA kan in het lichaam worden omgezet in de mannelijke en vrouwelijk hormonen androstenedion, testosteron and oestrogeen. Het komt ook van nature voor in de Mexicaanse wilde yam. DHEA werd jarenlang beschouwd als wondermiddel. Onderzoek heeft inderdaad uitgewezen dat het van onschatbare waarde is in met name de preventie en behandeling van kanker, maar het wordt nog uitgebreid onderzocht en veel van de eigenschappen moeten nog bewezen worden.
Eigenschappen.
- Helpt tegen kanker te beschermen.
- Beperkt gewichtstoename.
- Kan de levensduur verlengen.
- Lijkt het verouderingsproces tegen te gaan.
- Verlaagt stress.
- Verbetert de weerstand.
Voorzichtig en giftigheid.
U mag het alleen slikken als er bij u een tekort is geconstateerd (concentraties in het bloed: 130 mg/dl bij vrouwen en minder dan 180 mg/dl bij mannen).
Veel supplementen die geanalyseerd zijn bevatten geen DHEA. Wees daarom voorzichtig met het kiezen van een supplement.
Dosering en natuurlijke bronnen.
Het staat nog ter discussie of DHEA oraal ingenomen enig effect heeft, omdat onderzoek erop wijst dat het door de lever wordt vernietigd voordat het de juiste weefsels bereikt.
Vraag een erkende voedingsdeskundige om raad met betrekking tot DHEA supplementen.
 Overzicht van overige voedingsstoffen
GLA (gammalinolzuur)
Andere namen: cis-9,cis-12-Octadecadienoic acid (engels: Linoleic acid)
Molecuul Formule: C18H32O2
Molecuul Gewicht: 280.4 g/mol
GLA is de Engelse afkorting voor gamma linoleenzuur (Gamma Linoleic Acid). Het menselijk lichaam kan dit vetzuur zelf maken uit linolzuur. In sommige omstandigheden gebeurt dit echter te weinig zoals bij een tekort aan vitamine B6, zink, magnesium, biotine of calcium of bij een hoge alcohol inname of een overdadig gebruik aan verzadigd vet. Diabetici kunnen ook met dit probleem te maken krijgen.
Het lichaam gebruikt de essentiële vetzuren voor de vorming van prostaglandines en leukotrienes. Dit zijn stoffen die betrokken zijn bij ontstekingen en pijn en verder van invloed zijn op hormonen. Extra GLA kan een verstoorde balans herstellen.
Teunisbloem olie, de olie uit de zaden, wordt vaak gebruikt als geconcentreerde vorm van GLA. Teunisbloemolie bevat 7 tot 10 % van haar vetzuren in de vorm van gamma linoleenzuur.
Eigenschappen.
- Vermindert schilfers en roodheid, voorkomt jeuk en bevordert genezing bij eczeem. Wordt ook gebruikt bij psoriasis.
- Verzacht droge huid en zorgt ervoor dat de celmembranen die de huid vormen stabiel en sterk zijn. Het schijnt dat de olie het verouderingsproses vertraagt.
- Kan MS helpen voorkomen en lijkt vooral geschikt voor kinderen met deze ziekte.
- Kan helpen bij leverklachten door alcohol (levercitrrose), hyperactiviteit van kinderen en cystische fibrose.
- Kan een stimulerend effect hebben op het lichaam door de omzetting van vet in energie te stimuleren.
- Verstoringen van het hormonale evenwicht, die mogelijk PMS veroorzaken, en klachten door de overgang kunnen door teunisbloemolie (GLA) verzacht worden, door symptomen te verlichten als opgeblazenheid, vocht vasthouden, geïrriteerdheid en depressie.
- Vermindert de ontstekingen van reumatoïde artritis.
- Kan een immunosuppressief effect op het lichaam hebben.
Voorzichtig en giftigheid.
Niet gebruiken als u temporaalkwab-epilepsie hebt of lijdt aan manische-depressiviteit.
Dosering en natuurlijke bronnen.
Teunisbloemolie zorgt voor een geconcentreerde bron: 7 % tot 10 % van de vetzuren zijn in de vorm van GLA. Bernagie en zwartebessen olie zijn ook goede bronnen van GLA, ze hebben zelfs een hoger percentage dan teunisbloemolie maar ook een hoger percentage aan andere vetzuren die de opname van GLA kunnen verhinderen. Bij de meeste onderzoeken is teunisbloemolie gebruikt en daarom heeft deze olie de voorkeur.
- Teunisbloemolie is verkrijgbaar in capsules en als olie (soms met een geurtje). Het kan ingenomen worden of op de huid worden aangebracht om huidklachten te behandelen. Een voorbeeld van verkrijgbare capsules zijn toppharm teunisbloemolie capsules, klik hier om te bestellen.
- Bij PMS: neem twee maanden lang 500 mg per dag en daarna elke 10 dagen voor de menstruatie. Tijdens de overgang neem vier weken lang 2000 tot 4000 mg per dag en daarna 500 tot 1000 mg per dag.
- Bij astma: neem drie tot vier maanden lang driemaal daags 500 mg tabletten, daarna driemaal daags een tablet. Wanneer u corticosteroïden gebruikt, zal deze behandeling niet werken omdat deze de werking van teunisbloemolie verstoren.
Overzicht van overige voedingsstoffen
Inositol
Chemische naam: Inositol, natuurlijk voorkomen als myo-inositol (engels: Inositol)
Molecuul formule: C6H12O6
Molecuul gewicht: 180,16 g/mol
Inositol maakt deel uit van het vitamine B-complex en is wateroplosbaar. Inositol is geen echt vitamine, omdat het door het lichaam zelf gesynthetiseerd (gemaakt) kan worden uit glucose 6-fosfaat (glucose 6-fosfaat is afkomstig uit de glycolyse en pentose cyclus).
Samen met choline is dit een van de aanmaakstoffen voor de hersenen en helpt om de weerstand tegen stress te verhogen. Verder is inositol belangrijk voor een gezonde haargroei. Ook is het belangrijk bij de groei en ontwikkeling van beenmerg- en darmcellen. Ten slotte stimuleert inositol de lever en de darmwerking.
Eigenschappen.
- Helpt vet oplossen.
- Kan bezorgdheid en spanningen helpen voorkomen.
- Zorgt voor gezond haar en sterke nagels.
- Reguleert het cholesterol in het bloed.
- Bevordert de nachtrust.
- Kan helpen bij de behandeling van schizofrenie en andere zenuwziekten.
Voorzichtig en giftigheid.
Diabetespatiënten dienen inositol alleen te nemen onder begeleiding van een arts.
Dosering en natuurlijke bronnen.
Belangrijke bronnen van inositol zijn onder andere: lever, biergist, grapefruit, rozijnen, tarwekiemen, pinda's, koolsoorten en volkorenproducten.
Natuurlijke bronnen zijn het best, maar als u supplementen krijgt voorgeschreven, neem ze dan in de vorm van myo-inositol tot maximaal 1000 mg per dag.
Inositol is aanwezig in verschillende multivitamine- en mineralen supplementen. Een voorbeeld is Plantina fit multi vitamine tabletten (bevat 50 mg inositol per tablet), klik hier om on-line te bestellen.
Overzicht van overige voedingsstoffen
Koninginnegelei
Konninginnegelei (engelse naam: royal jelly) wordt al eeuwen gebruikt om zijn gezonde en verjongende eigenschappen en is rijk aan vitaminen, aminozuren en mineralen. De gelei is de voornaamste bron van vetzuren (10-hydroxydecenoic acid) die geacht worden de waakzaamheid te verhogen en als kalmeringsmiddel te fungeren.
De gelei heeft een geelwitte kleur en smaakt een beetje zuur. Koninginnegelei wordt uitgescheiden door de speekselklieren van werkbijen om de groei en ontwikkeling van hun koningin te bevorderen. De imker verzamelt deze "melk" uit de doppen van niet gewenste koninginnen.
Eigenschappen.
- Anti bacteriele werking.
- Heeft een schimmel werend effect en voorkomt zo schimmelinfecties (voetschimmel, vaginale infecties).
- Kan het libido verhogen.
- Wordt gebruikt om onvruchtbaarheid te behandelen.
- Kan gebruikt worden bij de behandeling van ME en SD (spierdystrofie).
- Helpt allergieen verminderen.
- Vergroot de weerstand tegen bijwerkingen van chemotherapie en radiotherapie.
- Reguleert het cholesterol gehalte.
- Vergroot de weerstand.
- Wordt gebruikt bij huidproblemen zoals eczeem, psoriasis en acne.
- In combinatie met pantotheenzuur verlicht het de symptomen van artritis.
Dosering
Lactobacillen
De darmflora bestaat uit miljarden goede en slechte bacteriën, die voortdurend om iedere vierkante millimeter van de darmwand vechten. Lactobacillen (melkzuurbacteriën) zijn de goede bacteriën. Ze vervullen belangrijke afweerfuncties en maakt voedsel geschikt voor opname in het bloed. De slechte bacteriën zijn er slechts op uit om ons ziek te maken.
Goede bacteriën gedijen het beste in een zure omgeving. Door veel zoete producten te eten gaat de zuurgraad in de darm omlaag en de kwaadaardige bacteriën kunnen zich in een hoger tempo vermenigvuldigen. Het gevolg is, dat onze weerstand afneemt en er aanmerkelijk minder belangrijke stoffen uit onze voeding wordt opgenomen. Vermoeidheid, een slechte huid- en haarconditie, slaapproblemen, nervositeit, onregelmatige stoelgang, harde ontlasting, verstoppingen en diarree zijn vaak allemaal het gevolg van een verstoorde darmflora.
Minder zoete producten eten helpt om de zuurgraad in de darmen te verhogen. Daarnaast kunnen tabletten en capsules worden genomen, die extra lactobacillen aan de darmen toevoegen. De goedaardige bacteriën Lactobacillus Adicophilus, Bulgaricus en Cardofilus versterken de darmflora in de dunne darm en Bifidus die van de dikke darm. Andere goede bacteriestammen zijn: Lactococcus lactis, Enterococcus faecium, Bifidobacterium lactis.
Veel artsen adviseren lactobacillen wanneer antibiotica geslikt worden, omdat die de gezonde darmflora kunnen verstoren.
Eigenschappen.
- Houdt de darmen schoon.
- Bevordert de opname van voedingsstoffen in het bloed.
- Kan slechte adem verdrijven (die veroorzaakt wordt door rottingsverschijnselen in de ingewanden).
- Kan verstopping en winderigheid voorkomen.
- Kan helpen bij acne en andere huidproblemen.
- Houdt de darmen gezond.
- Voorkomt schimmelinfecties in de vagina.
Dosering en natuurlijke bronnen.
PABA (para-amino-benzoëzuur)
Andere namen: N-Acetyl-PABA (engels: p-Acetamidobenzoic acid)
Molecuul Formule: C9H9NO3
Molecuul Gewicht: 179.2
Hoewel para-amino-benzoëzuur de eigenschappen van een vitamine vertoont, wordt deze voedingsstof niet officieel tot de vitaminen gerekend. Hoewel PABA in water oplosbaar is wordt het toch in het weefsel opgeslagen en kan dan in hoge doses schadelijk zijn.
PABA helpt goede lichaamsbacteriën bij de productie van foliumzuur en is betrokken bij de aanmaak van rode bloedcellen. PABA kan in het lichaam worden aangemaakt en is belangrijk bij een efficiënt gebruik van eiwit. Verder is PABA een van de stoffen die het lichaam nodig heeft om de haren, nagels en huid gezond te houden. Ten slotte beschermt deze voedingsstof de huid tegen de schadelijke UV-A en UV-B straling van de zon.
Eigenschappen.
- Wordt gebruikt bij de behandeling van ziekte van Peyronie.
- Beschermt de huid tegen beschadiging door UV straling.
- Kan de huid verjongen.
- Kan helpen bij artritis.
- Kan kleur terug brengen in grijs of grijzend haar.
- Verlicht de pijn bij brandwonden (bij uitwendig gebruik).
- Houdt de huid gezond en glad en vertraagt rimpels (bij uitwendig gebruik).
- Sproeten kunnen soms verminderen door het gebruik van zonnebrandmiddelen die para-aminobenzoezuur bevatten.
Symptomen bij een tekort.
Een tekort aan PABA in het lichaam kan o.a. vermoeidheid, grijs haar, hoofdpijn, depressies en spijsverteringsstoornissen veroorzaken.
Voorzichtig en giftigheid.
- Hoge doses kunnen misselijkheid, koorts, huiduitslag en diaree veroorzaken.
- PABA kan schadelijk voor de lever zijn.
- Neem geen PABA als u een sulfonamide-antibioticum gebruikt
Dosering en natuurlijke bronnen.
Goede bronnen van PABA zijn: lever, biergist, nieren, volkoren granen, rijst, zemelen en stroop.
Het is verkrijgbaar in sterkten van 30 tot 1000 mg. Driemaal daags innemen voor goed resultaat. Deskundigen vinden dat u niet meer dan 30 g per dag moet innemen en verband met bijwerkingen (zie hierboven). Neem PABA als onderdeel van goed vitaminesupplement. Voor uitwendig gebruik zijn zalven verkrijgbaar.
Overzicht van overige voedingsstoffen
Propolis
Propolis (of maagdenwas) is een kleverige stof die door bijen uit boomschors en bloemknoppen wordt gemaakt. Ze gebruiken propolis om de binnenkant van de korf af te sluiten en zo het volk te beschermen tegen schadelijke bacteriën en slopende ziekten.
De genezende eigenschappen van propolis zijn al 2000 jaar bekend. Hippocrates gebruikte dit wonderlijke goedje uit de bijenkorf om wonden te behandelen en de Grieken behandelden er maagzweren mee.
Onderzoek door Russische en westerse wetenschappers heeft uitgewezen, dat propolis een schat aan antibiotische en antivirale stoffen bevat. Propolis wordt ook geprezen als een krachtig middel tegen allerlei ontstekingen en infecties. Daarnaast normaliseert propolis een te hoge bloeddruk en bevordert het een normale celdeling.
Propolis is een mengsel van hars, balsemolie en pollen. Studies melden, dat propolis 500 keer meer bioflavonoiden bevat dan een sinaasappel. Flavonoiden verhogen de werking van vitamine C en zijn nodig voor het behoud van sterke bloedvaten.
Eigenschappen.
- Verhoogt de weerstand.
- Helpt wonden genezen.
- Geeft meer energie.
- Natuurlijke pijnstiller.
- Verlaagd het cholesterol gehalte in het bloed.
- Helpt de frequentie en duur van verkoudheden verminderen.
- Natuurlijk antibioticum.
Dosering.
Vezels
Voedingsvezels zijn een onontbeerlijk bestanddeel van ons voedingspatroon. Ze bestaan uit cellulose en andere onverteerbare stoffen en uit pectine en gom. Het kauwen op vezels stimuleert de speekselproductie, waardoor voedsel beter verteerd wordt. En door de massa waarmee ze de maag en de darmen vullen, vertraagt de spijsvertering. Een vezelrijk voedingspatroon bevordert de stoelgang. Vezels reguleren de darmactiviteit en voorkomen verstopping en aandoeningen als diverticulitis (uitstulping van de darmwand).
Eigenschappen.
- Verlaagt de cholesterolproductie in het lichaam.
- Kan bescherming bieden tegen sommige kransslagaderziekten.
- Helpt bij suikerziekten.
- Helpt het gewicht reguleren.
- Wordt gebruikt bij de behandeling van sommige darmziekten, zoals diverticulitis.
- Helpt beschermen tegen kanker in de dikke darm.
Voorzichtig en giftigheid.
Een voedingspatroon met te veel vezels kan de opname van belangrijke sporenelementen bij de spijsvertering belemmeren.
Neem een goed multivitaminen- en mineralen supplement als u uw vezelinname aanzienlijk verhoogt.
Dosering en natuurlijke bronnen.
Goede bronnen van voedingsvezels zijn: Groenten en fruit, volkorenbrood en volkoren graanproducten, producten van noten en peulvruchten.
Een inname van 20 tot 60 gram per dag is ideaal en kan worden ingenomen in de vorm van voedsel of "oplosbare vezels", die minder kans geven op diaree.
Overzicht van overige voedingsstoffen
Visolie (omega 3 vetzuren: EPA / DHA)
Andere namen: EPA, eicosapantaeenzuur, Timnodonic acid, cis-5,8,11,14,17-Eicosapentaenoic acid (engels: Eicosapentaenoic Acid)
Molecuul Formule: C20H30O2
Molecuul Gewicht: 302.46 g/mol
Andere namen: DHA, docosahexaeenzuur, cis-4,7,10,13,16,19-Docosahexaenoic acid (engels: docosahexaeonic acid)
Molecuul Formule: C22H32O2
Molecuul Gewicht: 328.50 g/mol
Het vet in vis bevat zogenaamde omega 3 vetzuren. Deze vetzuren verschillen van de meervoudig onverzadigde vetzuren in plantaardige oliën met de naam omega-6-vetzuren, terwijl ook de effecten op het lichaam verschillen. Overigens maakt de vis die vetten niet zelf aan, maar zijn ze afkomstig van het plankton waarmee de vis zich voedt. Hoe kouder het water, hoe meer omega 3 vetzuren het plankton bevat. De twee krachtigste vormen van omega 3 vetzuren zijn eicosapantaeenzuur (afgekort in het engels E.P.A.) en docosahexaeenzuur (afgekort in het engels D.H.A.). Deze vetzuren komen in ruime hoeveelheden voor in koudwatervissen zoals zalm, forel, makreel en tonijn.
Eigenschappen.
- Kan geschikt zijn bij de behandeling van nierziekte en kan de effecten van sommige immuunreactie onderdrukkende middelen tegengaan.
- Kan kanker helpen voorkomen, met name het begin van borstkanker.
- Stopt de vererging van artritissymptomen.
- Kan helpen bij bescherming tegen hoge bloeddruk.
- Kan hart- en vaatziekten helpen voorkomen.
- Kan helpen bij de preventie en behandeling van psoriasis.
Voorzichtig en giftigheid.
Visolie kan schadelijk zijn bij diabetes, doordat de bloedsuikerspiegel wordt verhoogd en de insulineproductie wordt verlaagd.
Dosering en natuurlijke bronnen.
[1]. Dr. C. Norman Shealy; - Encyclopedie van de Natuurlijke Geneesmiddelen - Eerste druk;
Groningen: TextCase (1999). ISBN 3-8290-1713-8
[2]. Mathijssen, Eugene;- Beter weten is gezonder leven - Eerste druk; Hema (1998). ISBN
90389 0746x
[3]. Margaret Ashwell, en andere; - Gids voor Vitaminen, Mineralen en Kruiden - Eerste druk;
Amsterdam/ Brussel: The Reader's Digest NV. ISBN 90 6407 588 3
Gesponsorde Links
|
Choline
